آشنایی با قالب لایت فرم (قالب جایگزین یونولیت)

قالب لایت فرم سفید درجه یک در حال قرار گرفتن بر روی تیرچه بتنی در پروژه تهران

قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت چیست؟

بررسی کامل قالب جایگزین یونولیت در سقف‌ تیرچه‌-لایت فرم (LightForm)

یکی از پرمصرف‌ترین مصالح ساختمانی در سالیان اخیر، یونولیت یا همان فوم سقفی (EPS Foam) است که به‌عنوان قالب ماندگار جایگزین بلوک‌ سقفی قدیمی شد. این قالب‌ به دلیل وزن سبک‌تر و سهولت اجرا، به‌سرعت جایگاه خود را در صنعت ساختمان پیدا کردند. اما با گذشت زمان، ایرادات و معایب این نوع قالب‌ به‌وضوح نمایان شد.یکی از سوالات در ذهن هر کسی که با ساختمان و اجرای اسکلت بتنی سر و کار دارد این است که: جایگزین مناسب  سقف تیرچه- یونولیت چیست؟ آیا سقفی برای جایگزینی تیرچه-بلوک پلاستوفوم وجود دارد؟ چطور یونولیت را از فرایند ساخت و سقف حذف کنیم؟

همانطور که میدانید یونولیت در برابر ضربه و فشار بسیار ضعیف است و به‌راحتی پاره یا سوراخ می‌شود. همچنین در زمان اجرا، جابه‌جایی یا بریدن آن با ابزار دستی باعث پراکندگی دانه‌ و قطعات آن در سطح سقف و مخصوصاً داخل تیرها و پوتر بتنی می‌شود به طوری که برخی ناظران ساختمان، پیمانکاران را ملزم به تخلیه تمامی ذرات یونولیت به وسیله دمنده می کنند. این آلودگی‌ قابل پاک‌سازی کامل نیست و به یکی از معضلات جدی برای مهندسین ناظر، مجریان و پیمانکاران تبد

یل شده‌اند. وجود ذرات یونولیت در میان میلگرد و خاموت‌ هنگام بتن‌ریزی، موجب تخلخل در بتن و عدم یکپارچگی سازه می‌شود؛ که نتیجه‌اش، کاهش کیفیت و مقاومت سازه خواهد بود.

بهترین جایگزین برای حذف بلوک یونولیت از سقف در ساختمان، سقف ایجاد شده با قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت می باشد.

 

تولید قالب لایت فرم (Lightform) در دو سایز انجام می شود:

1- ابعاد قالب لایت فرم 46 سانتی مخصوص تیرچه بتن: طول یک متر و عرض 46 سانتیمتر و ارتفاع 25 سانتیمتر 

2- ابعاد قالب لایت فرم 66 سانتی مخصوص تیرچه کرومیت یا پیش تنیده: طول یک متر و عرض 66 سانتیمتر و ارتفاع 25 سانتیمتر 

 

جهت دریافت اطلاعات و کاتالوگ با شماره زیر در تماس باشید:

ارائه نقشه و چیدمان قالب لایت فرم 

09967653652

 

قیمت قالب لایت فرم (قالب جایگزین یونولیت) چقدر است؟ 

لطفا برای استعلام به روز قالب لایت فرم و قالب قالب جایگزین یونولیت 46 و 66 سانتی و همچنین قالب لایت فرم دست دوم و قالب لایت فرم کارکرده با ما در تماس باشید.

سفید ممتاز   سفید بی رنگ یا شفاف 
قالب لایت فرم عرض 46 سانتیمتر 1،700،000 تومان 1،650،000 تومان
قالب لایت فرم عرض 66 سانتیمتر 2،300،000 تومان 2،000،000 تومان

 

اجرای سقف تیرچه به کمک قالب لایت فرم (LightForm) هیچ تفاوتی با اجرای سقف تیرچه با بلوک های دو متری یونولیتی ندارد. بطوریکه زیرسازی سقف قالب جایگزین یونولیت (لایت فرم) دقیقا جک صلیبی را به همان آرایش یونولیت قرار داده و تنها بجای استفاده از یونولیت از قالب لایت فرم استفاده می شود. تنها به جای قرار دادن شاخه یونولیت 2 متری، قالب لایت فرم یک متری را قرار میدهند و نهایتا پیش از بتن ریزی از سقف خارج می کنند. تعداد دفعات حدودی استفاده از قالب لایت فرم 46 و لایت فرم 66 سانتی تقریبا 20 الی 25 بار باشد که در تبلیغات برخی شرکتها، تعداد دفعات استفاده را تا 50 الی 60 بار ارائه می کنند که با توجه به شرایط کارگاهی رسیدن به این اعداد دور از ذهن است. اگر از قالب لایت فرم در اجرای یک ساختمان 7 الی 8 طبقه استفاده نمودید، امکان دپو برای پروژه بعد یا فروش بعنوان قالب لایت فرم دسته دوم و قالب لایت فرم کارکرده وجود دارد. گفتنی است که ضایعات قالب جایگزین یونولیت در پایان کار بقیمت حدودی 20 الی 25 درصد قیمت روز از مکشتری بازخرید می شود تا بازگشت سرمایه قالب لایت فرم نیز حصول گردد.

 

بعنوان مثال اگر دو ساختمان 10 طبقه با مساحت هر سقف در حدود 400 مترمربع را در نظر بگیرید: (پروژه 8000 متری)

تعداد قالب لایت فرم (قالب جایگزین یونولیت) طول یک متر و عرض 46 سانتیمتری مورد نیاز برای این متراژ : 480 عدد قالب لایت فرم سفید یا سبز

قیمت هر عدد قالب لایت فرم سفید ممتاز: 600،000 تومان

قیمت کل قالبهای لایت فرم (جایگزین یونولیت) برای اجرای حداقل 20 سقف : 288،000،000 تومان

قیمت ضایعات قالب لایت فرم در پایان اجرای 20 سقف : 55،000،000 تومان

بعبارتی

  • اجرای 20 سقف با متراژ 400 مترمربع با استفاده از قالب جایگزین یونولیت در حدود 230،000،000 تومان هزینه در بر خواهد داشت

 

قیمت کل یونولیت موردنیاز شاخه دو متری برای اجرای 20 سقف تیرچه یونولیت با متراژ 400 متر مربع:

از قرار قیمت 230،000 تومان برای هر عدد شاخه یونولیت دو متری با دانسیته 1400

  • قیمت کل یونولیت موردنیاز برای این پروژه با 20 سقف: 1،470،000،000 تومان 

مقایسه دو عدد فوق جنبه اقتصادی قالب لایت فرم (LightFom) را کاملا عیان می سازد، مضافا بر اینکه این شرکت تضمین میکند که شکسته های قالب را در پایان پروژه زیر مدت یکسال از مشتری تحویل گرفته و قالب نو را به مشتریان خود ارائه نماید. گارانتی قالب های لایت فرم بجهت اطمینان خاطر و خیال راحت مشتری از بابت کم نگذاشتن در محصولات تولیدی ارائه میگردد. لازم به ذکر است تمامی محصولات تولیدی این شرکت دارای گارانتی یکساله شکستگی هستند. 

 

قیمت اجرای قالب لایت فرم (اجرای جایگزین یونولیت) در سال 1404 چقدر است؟ 

از آنجایی‌ که سقف لایت‌فرم یا لایت‌فوم همان سقف تیرچه‌-بلوک محسوب می‌شود و تنها تفاوت آن در استفاده از قالب لایت‌فرم بجای بلوک دو متری پلی استایرن است، بنابراین دستمزد اجرای این نوع سقف تفاوت چندانی با سقف‌ تیرچه‌-بلوک با یونولیت نخواهد داشت چون زیرسازی سقف دقیقا مشابه و یکی می باشد.
تنها نکته این است که پیمانکاران معمولاً هزینه‌ای بابت خارج کردن لایت فرم از سقف به‌صورت مضاعف نسبت به سقف یونولیتی از کارفرما دریافت می‌کنند. این مبلغ نهایتاً حدود ۲۰ درصد به دستمزد اجرا افزوده خواهد شد.
با احتساب هزینه‌های اجرای سقف در شرایط فعلی،هزینه اجرای سقف لایت‌فرم در سال ۱۴۰۴ نهایتاً متری ۱,۲۰۰,۰۰۰ تومان در تهران و سایر شهرهای بزرگ خواهد بود.

حتی با درنظرگرفتن افزایش ۲۰ درصدی دستمزد اجرای سقف با قالب لایت‌فرم با ابزار (که البته مبلغ منصفانه آن حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد است) همان فوم‌لس همچنان کاملاً مقرون‌به‌صرفه بوده و هزینه نهایی اسکلت بتنی نسبت به استفاده از فوم مناسب‌تر خواهد بود.
علاوه‌ بر این، از نظر کیفیت اجرا، سقف با قالب لایت‌فرم قابل‌ مقایسه با یونولیت نبوده و نتیجه، سقفی ایمن، بادوام و کاملاً مهندسی‌شده خواهد بود.

قالب لایت فرم عرض 46 سانتی بر روی سقف تیرچه - یونولیت
قیمت هر عدد قالب لایت فرم 46 سانتی سفید ممتاز فی 600،000 تومان و قیمت قالب لایت فرم سبز فی 530،000 تومان

 

قالب جایگزین یونولیت قالب لایت فرم قبل از بتن ریزی سقف
قالب لایت فرم سبز به قیمت 540،000 تومان با یکسال گارانتی شکستگی بجهت تضمین کیفیت

 

چرا استفاده از قالب قالب جایگزین یونولیت (قالب لایت فرم) پیشنهاد می شود؟ 

با توجه به زلزله‌خیز بودن کشور، وجود چنین ضعفی در سازه‌ بتنی و ساختمان بتنی به‌ویژه در سقف‌ تیرچه‌ – یونولیت، بدلیل عدم تشکیل جان تیرچه در هنگام استفاده از بلوک پلی استایرن یا فوم سقفی، می‌تواند تبعات جبران‌ناپذیری به همراه داشته باشد. متأسفانه با وجود هزینه و نظارت، بسیاری از سازه‌ که از سقف تیرچه استفاده می‌کنند، با این مشکل مواجه‌اند (نشریه 543).

در همین راستا، مهندسین شرکت ما با تکیه بر تجربه‌ اجرایی و نظارتی خود، اقدام به طراحی و تولید قالبی نوین تحت عنوان لایت فوم (یا لایت فرم) کردند. این قالب نه‌تنها قالب جایگزین یونولیت است، بلکه می‌توان آن را به دفعات استفاده کرد. بنابراین علاوه بر حذف مشکلات فنی یونولیت، از نظر اقتصادی نیز به کاهش چشم‌گیر هزینه‌ی پروژه کمک می‌کند.

لایت فوم با طراحی دقیق خود، امکان اجرای صحیح جان تیرچه را فراهم می‌سازد؛ به‌ویژه در سیستم سقف کرومیت که دقت اجرایی بسیار حائز اهمیت است. استفاده از این قالب، اجرای ابعاد تیرچه و سقف را مطابق با نقشه‌ی مهندسی و آیین‌نامه‌ای ممکن می‌سازد و نتیجه‌ی آن، سازه‌ای دقیق، ایمن و استاندارد خواهد بود.

در سازه‌ با تیرچه فلزی، به‌دلیل طراحی خاص این سیستم‌، معمولاً فواصل بین تیرچه‌ بیشتر از حالت معمول در سقف‌ بتنی می باشد. به همین دلیل، مجریان مجبور به استفاده از یونولیت‌ عریض (معمولاً با عرض ۷۰ سانتی‌متر) هستند. اما این افزایش عرض، موجب کاهش شدید مقاومت ایستایی یونولیت می‌شود.

در زمان اجرا، به‌ویژه هنگام بتن‌ریزی، این یونولیت‌ عریض به‌راحتی می‌شکند یا فرو می‌ریزد و بتن از طبقات بالا به پایین نشت می‌کند. این موضوع نه‌تنها ایمنی نیروهای اجرایی را به خطر می‌اندازد، بلکه فرآیند بتن‌ریزی را نیز بسیار سخت و پرریسک می‌سازد.

برای جلوگیری از شکستن یونولیت، برخی مجریان آن را به‌صورت فشرده بین تیرچه‌ قرار می‌دهند. اما این روش باعث می‌شود بتن به‌درستی در جان تیرچه‌ نفوذ نکند و عرض 8 سانتمتری نشریه 543 رعایت نشده و در نتیجه، سقفی با کیفیت پایین و مغایر با استاندارد فنی حاصل شود.

قالب لایت فرم سفید درجه یک بر روی سقف و تیرچه بتنی
فاصله آکس به آکس تیرچه بتنی در هنگام استفاده از قالب لایت فرم حدود 55 سانتیمتر است

 

قالب لایت فرم سفید درجه یک قالب جایگزین یونولیت بر روی تیرچه قبلا از بتن ریزی سقف
قالب لایت فرم سفید درجه حدودا 20 الی 25 بار و قالب سفید درجه دو حدودا 15 الی 20 بار قابل استفاده است.

شرکت مبتکر پلیمر، با طراحی و تولید قالب‌ لایت فوم (قالب لایت فرم) با عرض ۶۶ سانتی‌متر، این مشکل را به‌صورت کامل برطرف کرده‌ایم. این قالب‌ها:
• امکان نفوذ کامل بتن به جان تیرچه‌ها را فراهم می‌کنند،
• به‌دلیل استحکام بالا، در برابر فشار بتن و وزن کارگران نمی‌شکنند،
• و محیطی ایمن و مطمئن برای آرماتوربندها و نیروهای اجرایی ایجاد می‌کنند.

با استفاده از قالب‌ لایت فوم (لایت فرم، قالب قالب جایگزین یونولیت) با عرض استاندارد ۶۶ سانتی‌متر، می‌توان چندین سقف را بدون نگرانی از شکست قالب قالب جایگزین یونولیت (قالب لایت فرم) به‌صورت پشت سر هم اجرا و بتن ریزی کرد. تنها با یک بار استفاده و خرید از قالب لایت فوم (قالب لایت فرم، قالب قالب جایگزین یونولیت)، تفاوت در کیفیت اجرا، ایمنی و صرفه‌جویی اقتصادی را احساس خواهید کرد. بی‌دلیل نیست که بسیاری از پیمانکاران، پس از تجربه اول، همیشه مشتری قالب لایت فرم (قالب قالب جایگزین یونولیت) می‌مانند.

 

خرید و فروش قالب لایت فرم دسته دوم به صرفه است؟ 

لایت فرم دسته دوم معمولا مناسب پروژه ای است که نهایتا 3 الی چهار سقف داشته باشد. قیمت قالب لایت فرم کارکرده حدودا 50 الی 60 درصد قالب جایگزین یونولیت نو می باشد. در جدول ابتدای این مطلب قیمت به روز لایت فرم ارائه شده است و قیمت مناسب برای خرید قالب لایت فرم دسته دوم در حدود 350،000 تا 400،000 تومان است. کسانی که قالب لایتفرم را به صورت نو تهیه می کنند، می توانند در انتهای پروژه در صورت عدم نیاز یا عدم فضای دپو قالب آنها را به قیمت 40 تا 50 درصد قیمت روز به فروش برسانند. نکته حائز اهمیت اینکه در پایان که قالب لایت فرم به ضایعات و شکسته تبدیل شد نیز قیمت هر کیلوگرم از مواد پلاستیکی این قالب در بازار ضایعاتی در حدود 20،000 تومان می باشد که منجر به بازگشت سرمایه مناسبی برای مصرف کننده می باشد.

 

مقایسه سقف وافل یک طرفه و سقف قالب لایت فرم: 

مقایسه سقف ایجاد شده با قالب وافل یک طرفه و قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت به دو بخش کلی تقسیم می شود، فرض بر این است که یک ساختمان 8 طبقه داریم با متراژ هر طبقه 400 متر مربع و مجموعا 3،200 مترمربع برای متراژ کل پروژه:

  • مقایسه اقتصادی و ریالی دستمزد اجرا و قیمت خرید قالب لایت فرم و قالب وافل یک طرفه
  • مقایسه فنی و مهندسی از باب کیفیت سقف نهایی و دهانه معماری

برای مقایسه اقتصادی این دو نوع سقف ابتدا هزینه مورد نیاز برای تامین هر یک از قالبها محاسبه میگردد.

  • هزینه مورد نیاز برای خرید قالب وافل سفید ممتاز یک طرفه آکس 60 ارتفاع 25 سانتیمتری یک سقف 400 متری: با توجه به اینکه 75 درصد متراژ سقف مساحت موردنیاز برای تامین قالب وافل یک طرفه می باشد و با توجه به قیمت هر مترمربع قالب از قرار 1،400،000 تومان، هزینه کرد برای خرید این مقدار قالب 420،000،000 تومان خواهد بود
  • هزینه اجرای هر متر مربع سقف با قالب وافل یک طرفه بهمراه ابزار در حدود متری 1،500،000 تومان می باشد که برای یک سقف معادل 600،000،000 تومان می باشد.

 

  • مبلغ موردنیاز برای خرید قالب جایگزین یونولیت سفید ممتاز به همراه درپوش قالب لایت فرم برای همان سقف فی هر عدد 630،000 تومان : 370،000،000 تومان
  • هزینه اجرای یک سقف تیرچه- قالب لایت فرم بهمراه ابزار زیرسازی سقف از قرار هر متر مربع 800،000 تومان : 320،000،000 تومان

با مقایسه اعداد فوق برای 8 سقف متوجه خواهید شد که هزینه اجرای سقف تیرچه-قالب لایت فرم تقریبا نصف سقف اجرا شده با قالب وافل یک طرفه خواهد بود و هزینه موردنیاز برای خرید قالب این دو سقف یکسان است. مضافا بر اینکه میزان میلگرد مصرفی در سقف وافل یک طرفه در هر مترمربع چیزی در حدود 20 درصد افزایش خواهد داشت.

 

آیا سقف تیرچه-یونولیت عایق صدا و حرارت است؟

پاسخ کوتاه: خیر.

همان‌طور که در اغلب ساختمان‌های امروزی می‌بینیم—که عموماً از سقف تیرچه‌بلوک استفاده شده است—انتقال صدا بین طبقات و عملکرد ضعیف در برابر تبادل حرارتی کاملاً مشهود است.

برای مثال، در زمستان کف واحدهایی که زیر آن‌ها پارکینگ قرار دارد معمولاً بسیار سرد است، یا صدای راه‌ رفتن و بازی کودکان طبقات بالاتر به‌ وضوح در طبقات زیرین شنیده می‌شود.

بنابراین، به‌طور کلی سقف تیرچه‌بلوک با یونولیت، به‌تنهایی عایق مناسب حرارت و صدا محسوب نمی‌شود.

برای بررسی دقیق‌تر، باید به اصول و ضوابط عایق‌کاری توجه کنیم:

۱. یکپارچگی عایق

برای ایجاد عایق حرارتی یا صوتی مؤثر، سطح موردنظر باید به‌صورت یکپارچه و بدون قطع‌شدگی پوشش داده شود.

در سقف تیرچه‌بلوک، یونولیت تنها در فضای بین تیرچه‌ها قرار می‌گیرد و زیر تیرچه‌ها و تیرهای اصلی پوشش داده نمی‌شود؛ در نتیجه، مسیر انتقال صدا و حرارت همچنان باز می‌ماند.

۲. جداسازی (ایجاد فضای خالی)

یکی از مهم‌ترین اصول عایق‌کاری، ایجاد فاصله هوایی بین دو سطح است.

این فاصله باعث کاهش انتقال مستقیم فرکانس‌های صوتی شده و علاوه‌بر صداهای ضربه‌ای، نویزهای محیطی را نیز تا حد زیادی کاهش می‌دهد.

برخلاف بند ۲-۲-۴-۷-۳ آیین‌نامه مبحث ۳ مقررات ملی ساختمان که تأکید دارد:

«اجرای مستقیم اندود بر روی بلوک سقفی پلی‌استایرن بدون استفاده از اتصالات مکانیکی به تنهایی قابل‌قبول نیست و باید از سیستم‌های مهارشده نظیر رابیتس استفاده شود.»

در بسیاری از ساختمان‌ها گچ‌کاری مستقیماً بر روی یونولیت انجام می‌شود و هیچ‌گونه جداسازی (مانند کناف یا رابیتس) اجرا نمی‌گردد؛ همین مسئله موجب انتقال صدا بین طبقات می‌شود.

آیا سقف لایت فرم عایق صدا و حرارت است؟ 

در سیستم سقف لایت فرم معمولاً پس از بتن‌ریزی، اجرای سقف کاذب با کناف یا رابیتس انجام می‌شود که خود به‌طور طبیعی یک فضای خالی جداساز بین دو سطح ایجاد کرده و عملکرد صوتی را به‌طور محسوسی بهبود می‌دهد.

۳. جرم (دانسیته مصالح)

برخی تصور می‌کنند یونولیت به‌تنهایی عایق صوت و حرارت است.

اگرچه پلی‌استایرن در دانسیته‌های ۲۵ تا ۳۰ کیلوگرم بر مترمکعب عملکرد عایق دارد، اما یونولیت‌های مصرفی در سقف‌های تیرچه‌بلوک معمولاً با دانسیته ۵ تا ۱۰ کیلوگرم بر مترمکعب تولید می‌شوند که نه توده کافی برای عایق صوت هستند و نه ظرفیت مناسب برای کاهش تبادل حرارت را دارند.

بنابراین، استفاده از یونولیت معمولی موجود در بازار، به‌ویژه بدون رعایت اصول یکپارچگی و جداسازی، نمی‌تواند مانع انتقال حرارت یا صدا شود.

جمع‌بندی

سقف تیرچه‌بلوک با یونولیت به‌تنهایی عایق مناسب حرارتی و صوتی نیست، زیرا:

✔ پوشش یکپارچه ندارد

✔ فاقد فضای جداساز بین سطح‌هاست

✔ از یونولیت با دانسیته پایین استفاده می‌شود

 

برای بهبود کیفیت عایق‌کاری، اجرای سیستم‌های تکمیلی مانند سقف کاذب (کناف یا رابیتس) و استفاده از مصالح با دانسیته مناسب ضروری است.

تفاوت قالب قالب جایگزین یونولیت سفید ممتاز و سفید معمولی چیست؟ 

در حال حاضر قالب های لایت فرم یا لایت فوم در بازار به مواد و سطح کیفی متفاوتی تولید و عرضه میگردد. این تفاوت در مواد باعث شده که محصول نهایی دارای عملکرد و عمر متفاوتی باشد . زمانی که محصول با مواد درجه یک و نو که از پتروشیمی تامین میشود تولید شود ، عمر قالب بدلیل یکنواخت بودن ان بسیار افزایش پیدا میکند. این موضوع باعث شده که تعداد دفعات استفاده ان افزایش پیدا کند
از طرفی اگر قاب لایت فرم یا همان لایت فوم با مواد کهنه تولید شود و صرفا یک رنگ سفید به ان افزوده شود ، محصولی بی کیفیت و صرفا با یک رنگ سفید معمولی در اختیار مشتری قرار میگیرد.

 

روش استفاده و اجرای قالب لایت فرم (قالب قالب جایگزین یونولیت)

استفاده از قالب‌های لایت فوم بسیار ساده بوده و از نظر اجرایی تفاوت چندانی با فوم‌یونولیتی ندارد. پیمانکار و نیروی اجرایی، مطابق روال معمول، ابتدا پوتر را اجرا کرده و سپس تیرچه‌ را در جای خود روی سقف قرار می‌دهد. در مرحله بعد، به جای استفاده از یونولیت، از قالب‌ آماده لایت فوم یا لایت فرم استفاده می‌شود.

برای آماده‌سازی قالب لایت فوم، تنها کافی‌ست سه قید مخصوص همراه قالب را روی آن نصب کنید تا قالب به‌طور کامل در جای خود فیکس شود. این قالب‌ از هر طرف دارای پاشنه ۱.۵ سانتی‌متری می باشد که به‌خوبی روی تیرچه‌ها قرار می‌گیرد و از لغزش و افتادن قالب جلوگیری می‌کند.

با نصب صحیح و دقیق قالب‌ لایت فوم، دیگر نیازی به نگرانی بابت شکستن یونولیت و سقوط کارگران نخواهید بود؛ حتی می‌توان با اطمینان روی آن‌ حرکت کرد یا عملیات بتن‌ریزی را انجام داد.

پس از پایان بتن‌ریزی و طی شدن زمان مناسب برای باز کردن قالب‌، می‌توانید با آزاد کردن سه قید، قالب‌ را به‌راحتی خم کرده و از زیر سقف خارج نمایید. در این مرحله، قالب‌ بدون هیچ آسیبی آماده‌ استفاده مجدد برای پروژه بعدی و یا برای یک سقف دیگر می باشد.

در صنعت ساخت‌وساز، انتخاب نوع قالب‌بندی سقف همواره یکی از مهم‌ترین و حساس‌ترین تصمیمات برای مهندسین، پیمانکاران و سازندگان بوده است. یکی از رایج‌ترین روش‌های اجرای سقف در پروژه‌های مسکونی و تجاری ایران، سقف تیرچه‌بلوک است. اما نوع مصالحی که به‌عنوان قالب موقت یا پرکننده‌ی بین تیرچه‌ها استفاده می‌شود، تأثیر مستقیم بر کیفیت نهایی سازه، سرعت اجرا و حتی ایمنی دارد.

در این مقاله به بررسی کامل و فنی قالب نوینی به نام لایت فوم (LightFom) می‌پردازیم؛ قالبی که با هدف حذف معایب یونولیت و قالب‌های سنتی طراحی شده و توانسته جایگاه ویژه‌ای در پروژه‌های مدرن به‌دست آورد.

نمای نهایی قالب لایت فرم قالب جایگزین یونولیت برای سقف تیرچه
قالب لایت فرم سفید درجه یک

پیشینه قالب‌بندی سقف در ایران

در گذشته، برای پر کردن فضای بین تیرچه‌ها از قالب‌های سفالی یا بلوکی استفاده می‌شد. این قالب‌ها دارای مشکلاتی چون وزن بالا، شکستگی زیاد حین حمل‌ونقل، پرت بالا و نیاز به خرید مجدد برای هر سقف بودند. ضمن اینکه در طراحی سازه نیز، به‌دلیل وزن بالای این قالب‌ها، باید بار اضافی در محاسبات در نظر گرفته می‌شد که منجر به افزایش ابعاد تیر، ستون و مصرف میلگرد می‌گردید.

ورود یونولیت؛ راه‌حلی با مزایا و معایب

با گذشت زمان، قالب‌های پلی‌استایرن (یونولیت) به‌عنوان جایگزین قالب‌های سفالی وارد بازار شدند. مزایای یونولیت شامل وزن بسیار سبک و اجرای آسان بود. کاهش بار مرده سقف و حذف وزن قالب از محاسبات، از نکات مثبت این نوع قالب بود.

اما به مرور، معایب مهمی در استفاده از یونولیت نمایان شد:

  • 🔥 آتش‌زایی بالا و تولید دود سمی در زمان آتش‌سوزی
  • 🧹 پرتی و پخش ذرات در محل اجرا، مخصوصاً در تیرهای اصلی و نقاط پرتراکم میلگرد
  • 💸 یک‌بار مصرف بودن و نیاز به خرید برای هر سقف
  • جا‌به‌جایی و عدم فیکس شدن روی تیرچه، که می‌توانست منجر به خطا در اجرای جان تیرچه گردد

 

تولد قالب لایت فرم: راه‌حلی نوین برای سقف‌سازی

با بررسی دقیق این معایب، مهندسین داخلی اقدام به طراحی و تولید قالبی نوآورانه تحت عنوان لایت فرم (یا لایت فوم) کردند. این قالب‌ها به‌گونه‌ای طراحی شدند که ضمن حفظ مزایای قالب‌های سبک، معایب یونولیت را به‌کلی حذف کنند.

 

ساختار و عملکرد قالب لایت فرم

قالب لایت فرم از نظر شکل ظاهری به‌صورت حرف U برعکس طراحی شده است. در ابتدا و انتهای قالب‌ها، فضاهایی باز وجود دارد که برای جلوگیری از خروج بتن از این نواحی، از قطعه‌ای به نام درپوش استفاده می‌شود. این درپوش‌ها جدا از بدنه قالب طراحی شده‌اند تا:

  • 🔧 در زمان باز کردن قالب، امکان جمع شدن آن از یک جهت فراهم شود
  • 🧩 بتوان قالب را به‌راحتی از زیر سقف بیرون آورد بدون آن‌که بتن آسیب ببیند

 

در بخش میانی قالب نیز یک حفره سرتاسری تعبیه شده که مانند یک محور عمل می‌کند و اجازه می‌دهد قالب در زمان باز شدن، تا شود و جمع گردد؛ مشابه عملکرد یک کمان انعطاف‌پذیر.

 

طراحی دقیق برای نشیمن صحیح روی تیرچه

یکی از ویژگی‌های مهم قالب لایت فرم، طراحی دقیق آن در بخش نشیمن است. از هر طرف قالب، حدود ۱.۵ سانتی‌متر لبه نشیمنگاه وجود دارد که:

  • 🧱 قالب را به‌طور دقیق و بدون جابه‌جایی روی تیرچه قرار می‌دهد
  • ضوابط آیین‌نامه‌ای برای جان تیرچه را رعایت می‌کند
  • ❌ برخلاف یونولیت، امکان حرکت یا لغزش ندارد

 

قیدهای فلزی؛ تضمین ایمنی و اجرای تمیز

همراه با هر قالب لایت فرم، سه قید فلزی ارائه می‌شود. این قیدها در محل‌های مشخص زیر قالب بسته می‌شوند و باعث می‌شوند قالب:

  • 🔒 کاملاً فیکس بین تیرچه‌ها قرار بگیرد
  • 🔁 قابلیت ارتجاعی خود را از دست بدهد و تا پایان مرحله بتن‌ریزی در جای خود ثابت بماند

پس از اتمام بتن‌ریزی، با باز کردن این سه عدد قید فلزی، قالب به‌راحتی جمع شده و قابل استفاده مجدد در سقف بعدی خواهد بود.

 

قالب لایت فرم و ایمنی در کارگاه؛ یک ضرورت فراموش‌شده

ایمنی یکی از اصول حیاتی در کارگاه‌ ساختمانی است. انواع قالب‌ قدیمی در این زمینه همواره با مشکلاتی مواجه بودند:

  • قالب سفالی یا بلوکی ممکن بود در اثر ضربه بشکند
  • بلوک یونولیت‌ در بسیاری مواقع زیر پای کارگران فرو می‌رفتند

 

اما با استفاده از قالب لایت فرم:

  • 👷‍♂️ وقتی قالب با 3 عدد قید فلزی فیکس شده باشد، امکان تردد ایمن روی سقف فراهم است
  • ✅ هیچ‌گونه نگرانی بابت شکستن یا فرو رفتن وجود ندارد
  • 🔥 در هنگام حوادث، به دلیل غیرماندگار بودن، نقشی در گسترش آتش یا تولید دود ندارد

 

مشخصات فنی قالب لایت فرم

قالب لایت فرم (قالب قالب جایگزین یونولیت) در دو عرض متداول تولید می‌شوند:

 

مزایای فنی و اقتصادی قالب لایت فرم:

✔️ سرعت بالا در اجرا

✔️ نصب تمیز و بدون پرت

✔️ مناسب برای تمامی انواع تیرچه (بتنی، کرومیت، فلزی)

✔️ قابل استفاده در شرایط مختلف آب‌وهوایی (گرم، مرطوب، سرد)

✔️ کاملاً ضدآب و مقاوم در برابر رطوبت

✔️ صرفه‌جویی بالا در هزینه کرایه و خرید قالب

✔️ قابلیت استفاده مکرر در چندین پروژه‌ با نگهداری ساده

 

آیا زیرسازی قالب لایت فرم (قالب جایگزین یونولیت) با سیستم تیرچه – یونولیت متفاوت است؟ 

زیرسازی قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت هیچگونه تفاوتی ندارد. همان فرمت و چیدمان جکهای صلیبی با فواصل قبلی زیر تیرچه بتنی یا تیرچه کرومیت قرار گرفته و نهایتا به جای یونولیت سقفی و بلوک پلاستوفوم استفاده از قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت در دستور کار قرار میگیرد و در نهایت با مشخص کردن فضای مربوط به تای بیم یا ژوئن و قرار دادن درپوش یا گپ انتهایی قالب لایت فرم در دو طرف ژوئن و سپس قرار دادن مش میلگرد حرارتی بر روی قالبهای لایت فرم زمان بتن ریزی می شود. پس از بتن ریزی بنا به نظر مهندس ناظر پروژه یا یک بازه 2 الی 3 روزه شروع به خارج کردن قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت از سقف می شود. قالب لایت فرم باز شده بهتر است به صورت بسته بندی ابتدایی و مطابق چیدمان زیر دذپو گردد تا دفورمه و کج شده قالب لایت فرم به حداقل برسد و تعداد دفعاتی که قابل استفاده است افزایش یابد. تعداد دفعات پیش بینی شده برای استفاده از قالب جایگزین یونولیت حدود 20 الی 25 بار می باشد که این عدد با توجه به تجربه حضور در کاگاههای ساختمانی کشور و اجرای این سیستم سقف سازه ای حاصل شده است و تنها از دید یک فروشنده این تعداد استفاده را عنوان نکردیم.

نحوه دپو قالب لایت فرم و قالب جایگزین یونولیت پس از خارج کردن از سقف
قالب لایت فرم 46 سانتی پس از خارج کردن از سقف بدین صورت دپو می شود

 

آیا قالب لایت فرم دسته دوم یا قالب جایگزین یونولیت دسته دوم ارزش خرید دارد؟ 

در صورتیکه پروژه دارای تعداد سقفی کمتر از 5 طبقه باشد، خرید قالب لایت فرم دسته دوم (قالب جایگزین یونولیت دسته دوم) ارزش خرید دارد. قیمت قالب لایت فرم دسته دوم حدودا 50 الی 60 درصد قیمت قالب جایگزین یونولیت نو می باشد که با احتساب این قیمت و در نهایت فروش به صورت ضایعات یا دسته دوم قالب لایت فرم در اناتهای پروژه، می توان انتظار داشت در انتهای کار مبلغی بازگشت سرمایه داشته باشیم.

 

تفاوت قالب‌ لایت فرم سفید و سبز

قالب‌ لایت فرم در دو نوع اصلی عرضه می‌شوند: سفید ممتاز، سبز و سفید معمولی. این تفاوت رنگی صرفاً ظاهری نیست، بلکه نشان‌دهنده تفاوت در ترکیب مواد اولیه، دوام، قیمت و کاربرد این دو است.

قالب لایت فرم سفید: کیفیت ممتاز با مواد نو

قالب سفید از مواد نو پتروشیمی با خلوص ۱۰۰٪ تولید می‌شود. این مواد اولیه از نوع پلی‌پروپیلن شفاف هستند که پس از فرایند تزریق، به رنگ سفید و براق درمی‌آیند. پنج ویژگی‌ برجسته قالب سفید:

  • مقاومت بسیار بالا در برابر اشعه UV و گرمای شدید
  • مناسب برای مناطق گرمسیر با تابش آفتاب مستقیم
  • طول عمر بیشتر در پروژه‌های بلندمدت
  • ظاهر شکیل و تمیز
  • بدون افزودنی‌های ثانویه

قالب سفید انتخاب ایده‌آلی برای پروژه‌ است که در آن‌ دوام، کیفیت بالا و تعداد دفعات استفاده بالا اهمیت دارد.

 

 

قالب لایت فرم سبز: اقتصادی، بازیافتی و سازگار با محیط زیست

قالب سبز از ترکیب مواد نو و مواد آسیابی (بازیافتی) ساخته می‌شود. مواد آسیابی از قالب‌ قدیمی هستند که پس از پایان عمر مفید، به کارخانه بازگردانده می‌شوند، آسیاب می‌شوند و با افزودنی‌ تقویتی خاص، مجدداً به چرخه تولید بازمی‌گردند. ویژگی‌ قالب سبز:

  • بازیابی‌شده با حفظ قابلیت‌ فنی
  • مقاوم در برابر فشار و دفرمه شدن، مشابه قالب نو
  • مناسب برای پروژه‌ موقت یا با بودجه محدود
  • قیمت اقتصادی‌تر نسبت به قالب سفید

افزودن اددتیو (additive) باعث می‌شود که قالب‌ سبز بتوانند تقریباً به اندازه قالب‌ نو دوام داشته باشند و برای تعداد دفعات مشابهی مورد استفاده قرار گیرند.

از منظر محیط زیست نیز قالب سبز گزینه‌ای قابل توجه است. از آنجا که این نوع قالب‌ در تماس مستقیم با بتن هستند و تأثیری بر سلامت انسان ندارند، در بسیاری از کشورها تولید قالب با مواد بازیافتی یک روند ترجیحی است. این روش باعث صرفه‌جویی در مصرف مواد نو با ارزش بالا شده و نقش مهمی در کاهش آسیب‌ زیست‌محیطی ایفا می‌کند.

 

جمع‌بندی در مورد قالب لایت فرم (قالب قالب جایگزین یونولیت)

قالب لایت فرم نسل جدیدی از سیستم‌ قالب‌بندی سقف است که بر اساس تجربیات چند دهه‌ای از اجرای سقف‌ تیرچه بلوک و با هدف رفع نواقص قالب‌ قبلی طراحی شده است. این قالب‌ نه‌تنها وزن سازه را کاهش می‌دهند، بلکه اجرای سازه را تمیزتر، سریع‌تر و ایمن‌تر می‌کنند. قالب لایت فرم در شیراز، قالب لایت فرم در اهواز، قالب لایت فرم در تهران، قالب لایت فرم در مشهدو قالب لایت فرم در تبریز و بسیاری از شهرهای ایران نمونه اجرایی دارد که با تماس با واحد فروش و فنی می توان نمونه کاتر قالب جایگزین یونولیت را در آن شهر از نزدیک ملاحظه بفرمایید.

در شرایطی که سرعت، ایمنی، و کیفیت ساخت برای کارفرمایان و مهندسین اهمیت دارد، انتخاب قالب لایت فرم می‌تواند یک تصمیم هوشمندانه و مقرون‌به‌صرفه باشد. قالب لایت فرم در پایان پروژه بعنوان قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت دسته دوم یا کارکرده بقیمت 40 تا 50 درصد قیمت خرید قالب خرید و فروش است. همجنین امکاناجاره قالب لایت فرم یا قالب جایگزین یونولیت در پایان کار وجود دارد.